Alle
honden komen uit China
Door
MARTIJN HOVER
Zelfs
de meest verstokte kattenliefhebber zal moeten
toegeven dat een hond en mens een heel speciale band
hebben. Archeologen zijn het erover eens dat de hond
het allereerste huisdier was en al in menselijk gezelschap
verkeerde lang voordat mensen geiten, schapen, koeien
en paarden gingen houden.
Om van katten nog maar te zwijgen.
Hoe de hond precies tot huisdier is geworden, weet echter niemand.
De oudste hondenresten die door archeologen zijn
opgegraven dateren van ongeveer 14.000 jaar geleden. Er zijn twee theorieën
over het ontstaan van de hond.
De eerste zegt dat mensen ooit begonnen zijn wolvenpups in huis te nemen
en te temmen, hetzij puur als
gezelschapsdier, hetzij als hulp bij de jacht, Dat lijkt aannemelijk,
maar er valt toch wel wat tegen in te brengen, meldt het Amerikaanse
wetenschapstijdschrift Science, dat onlangs in één
en dezelfde editie maar liefst drie wetenschappelijke onderzoeken naar
de herkomst van de hond publiceerde. Het voornaamste bezwaar is gelegen
in het temperament van de wolf, die zich slecht laat domesticeren, zelfs
als hij van jongsafaan door mensen wordt opgevoed.
Een plausibeler verklaring lijkt dat wolven op een zeker ogenblik als
aaseters in de buurt van mensen zijn gaan rondhangen. Omdat mensen over
het algemeen succesvolle jagers waren die ook met grote prooidieren geen
moeite hadden, vormden zij voor zulke wolven een gemakkelijke voedselbron.In
de loop der generaties ging het de wolven die de minste angst voor tweebeners
hadden het meest voor de wind, waardoor ze uiteindelijk gescheiden raakten
van hun meer voorzichtig aangelegde soortgenoten.
Uiteindelijk leerden deze wolven steeds beter het gedrag te 'lezen' van
de mensen van wie ze afhankelijk waren geworden. Amerikaanse onderzoekers
beschrijven in Science een proef waarbij werd bekeken in hoeverre honden
en wolven in staat zijn om voedsel te ontdekken dat verborgen was onder
een plastic beker als een mens ernaar wees.
De wolven brachten daar niet veel van
terecht. De honden lukte het echter feilloos. In feite, melden de onderzoekers,
zijn honden zelfs nog beter in het begrijpen van zulke aanwijzingen dan
onze naaste verwant, de chimpansee.
Dat duidt erop dat een belangrijk deel van de evolutie van de hond erop
gericht is geweest om menselijke lichaamstaal te leren begrijpen.
Een andere vraag is, waar honden voor het eerst werden gedomesticeerd.
Algemeen werd tot voor kort aangenomen dat het in het Midden-Oosten moet
zijn gebeurd, omdat daar de eerste onomstotelijke bewijzen voor de aanwezigheid
van hondachtigen in de buurt van mensen zijn opgegraven. Zoals het aandoenlijke,
12.000 jaar oude graf van een jonge vrouw in Israël die was begraven
met een puppie in haar armen.
Tegenwoordig zijn wetenschappers echter niet langer afhankelijk van archeologische
opgravingen voor het beantwoorden van dergelijke vragen. Bestudering
van het DNA van honden en vergelijking met het erfelijk materiaal van
hun naaste verwante, de wolf, biedt onderzoekers een geheel nieuw venster
op het verleden.
Een team van Zweedse en Chinese onderzoekers onderzocht het DNA van meer
dan 500 hondenrassen van over de hele wereld en tientallen wolven uit
Europa en Azië. Op grond van door mutaties veroorzaakte verschillen
in het DNA waren zij in staat een ruwe 'stamboom' van de verschillende
hondenrassen te maken.
De uitkomsten waren verrassend. Hoewel de honden in verschillende genetische
groepen konden worden onderverdeeld, bleek de overgrote meerderheid zoveel
overeenkomsten te vertonen dat de onderzoekers concluderen dat 'domesticatie
van de hond waarschijnlijk op één geografische locatie
heeft plaatsgevonden'. Omdat de onderzochte hondenrassen uit Oost-Azië de
grootste onderlinge genetische diversiteit vertoonden, gaan de wetenschappers
ervan uit dat de Oost-Aziatische hondenpopulatie de oudste is dat de
hond met andere woorden in Oost-Azië is ontstaan. „China zou
een goede gok zijn," aldus onderzoeker Peter Savolainen van het Koninklijk
Technologisch Instituut in Stockholm.
bronvermelding
Rotterdams Dagblad 7-12-2002 |
 
|
|